कोल्हापूर : साखर उद्योगाशी संबंधित विविध मागण्यांसाठी शेतकरी पुन्हा एकदा आक्रमक झाले असून, माजी खासदार राजू शेट्टी यांच्या नेतृत्वाखाली पुणे-बंगळूर राष्ट्रीय महामार्गावर बेमुदत धरणे आंदोलन सुरू करण्यात आले आहे. मंगळवारी (ता. १३) सकाळी ११ वाजल्यापासून कोगनोळी टोलनाक्यावर आंदोलनाला सुरुवात झाली. या आंदोलनात महाराष्ट्रासह कर्नाटकातील हजारो शेतकरी सहभागी झाले आहेत. आंदोलनादरम्यान महामार्गावरच जेवणाची पंगत मांडण्यात आल्याने या आंदोलनाची परिसरात जोरदार चर्चा सुरू आहे.
साखरेचा किमान विक्री दर प्रतिकिलो ५० रुपये करावा, सी-हेव्ही मोलॅसिसपासून तयार होणाऱ्या इथेनॉलचा दर प्रतिलिटर ७० रुपये निश्चित करावा आणि गळीत हंगाम लवकर सुरू होत असल्याने शेतकऱ्यांना प्रतिटन ५०० रुपये अनुदान द्यावे, अशा तीन प्रमुख मागण्या आंदोलकांनी केंद्र सरकारकडे केल्या आहेत. या मागण्यांवर केंद्र सरकार आणि शेतकरी संघटनांच्या पदाधिकाऱ्यांमध्ये बैठक झाली होती. मात्र, या बैठकीतून कोणताही ठोस तोडगा निघाला नाही. त्यामुळे संतप्त झालेल्या शेतकरी संघटनांनी आंदोलनाचा मार्ग स्वीकारला.
मागण्यांवर तोडगा निघेपर्यंत आंदोलन सुरूच
साखरेच्या किमान विक्री दरात वाढ न झाल्याने साखर उद्योगासमोरील आर्थिक प्रश्न आणि त्याचा शेतकऱ्यांवर होणारा परिणाम लक्षात घेऊन आंदोलकांनी आपल्या मागण्यांवर ठाम भूमिका घेतली आहे. साखरेला योग्य दर मिळावा, इथेनॉलच्या दरात वाढ व्हावी आणि लवकर गळीत हंगाम सुरू होण्यामुळे शेतकऱ्यांचे होणारे संभाव्य आर्थिक नुकसान भरून काढण्यासाठी अनुदान मिळावे, अशी त्यांची मागणी आहे.सरकारसोबतच्या चर्चेतून अपेक्षित निर्णय न झाल्याने शेतकऱ्यांनी आंदोलन तीव्र करण्याचा निर्धार केला आहे. मागण्यांवर सकारात्मक निर्णय होईपर्यंत आंदोलन मागे न घेण्याची भूमिका आंदोलकांनी घेतली आहे.
कोगनोळी आणि हत्तरकी टोलनाक्यांवर शेतकऱ्यांची मोठी गर्दी
राजू शेट्टी यांच्या नेतृत्वाखाली कोगनोळी टोलनाक्यावर बेमुदत धरणे आंदोलन सुरू असून, आंदोलनात सहभागी होण्यासाठी विविध भागांतून शेतकरी दाखल होत आहेत. हत्तरकी टोलनाक्यावरही हजारो शेतकऱ्यांनी एकत्र येत आंदोलनाला पाठिंबा दिला आहे. महाराष्ट्र-कर्नाटक सीमाभागात शेतकऱ्यांची संख्या वाढत असल्याने आंदोलनाची तीव्रता अधिक वाढली आहे.
महामार्गावरच शेतकऱ्यांनी जेवणाची पंगत मांडल्याचे चित्र पाहायला मिळत आहे. आपल्या मागण्यांसाठी शेतकरी मोठ्या संख्येने रस्त्यावर उतरल्याने या आंदोलनाकडे आता प्रशासनासह सरकारचेही लक्ष लागले आहे.
पुणे-बंगळूर महामार्गावरील वाहतुकीवर परिणाम
कोगनोळी आणि हत्तरकी टोलनाक्यांवरील आंदोलनामुळे पुणे-बंगळूर राष्ट्रीय महामार्गावरील वाहतूक विस्कळीत झाली असून, संबंधित मार्गावरील वाहतूक बंद ठेवण्यात आल्याची माहिती आहे. वाहनचालकांची गैरसोय कमी करण्यासाठी पोलिस प्रशासनाकडून वाहतूक पर्यायी मार्गाने वळविण्यात आली आहे.
महाराष्ट्र आणि कर्नाटक या दोन्ही राज्यांतील पोलिस यंत्रणा परिस्थितीवर लक्ष ठेवून असून, सीमाभागात बंदोबस्त वाढविण्यात आला आहे. महामार्गावरील वाहतुकीचा प्रश्न आणि आंदोलनाचा वाढता व्याप लक्षात घेता प्रशासनासमोर परिस्थिती हाताळण्याचे आव्हान निर्माण झाले आहे.
केंद्र सरकारच्या निर्णयाकडे शेतकऱ्यांचे लक्ष
साखरेचा किमान विक्री दर, इथेनॉलचा दर आणि प्रतिटन अनुदान या तीन मुद्द्यांवर तोडगा निघाल्याशिवाय आंदोलन थांबणार नसल्याचे आंदोलकांच्या भूमिकेतून स्पष्ट होत आहे. त्यामुळे केंद्र सरकार या मागण्यांबाबत काय निर्णय घेते आणि आंदोलनावर तोडगा काढण्यासाठी पुढील चर्चा होते का, याकडे शेतकरी आणि साखर उद्योगाचे लक्ष लागले आहे.दरम्यान, आंदोलनामुळे पुणे-बंगळूर महामार्गावरून प्रवास करणाऱ्या वाहनचालकांनी प्रवासाला निघण्यापूर्वी वाहतुकीची सद्यस्थिती तपासून पर्यायी मार्गांचा विचार करावा.