लक्ष्मीपूजन करताना 'या' चुका अजिबात करू नका! जाणून घ्या शुभ मुहूर्त, पूजेचे नियम आणि धार्मिक महत्त्व

दिवाळी म्हटलं की दिव्यांची रोषणाई, फराळाचा गोडवा आणि लक्ष्मीपूजनाचा मंगलमय सोहळा डोळ्यांसमोर येतो. दिवाळीतील लक्ष्मीपूजनाला विशेष धार्मिक महत्त्व असून, या दिवशी देवी लक्ष्मी आणि भगवान गणेशाची विधिवत पूजा केली जाते. घरात सुख-समृद्धी, धनधान्य, आरोग्य आणि आनंद नांदावा, अशी प्रार्थना केली जाते. यंदा ८ नोव्हेंबर २०२६ रोजी लक्ष्मीपूजनाचा सण साजरा केला जाणार आहे. मात्र, लक्ष्मीपूजन करताना काही गोष्टींची काळजी घेणे महत्त्वाचे मानले जाते. जाणून घ्या पूजेचा शुभ मुहूर्त, धार्मिक महत्त्व आणि कोणत्या चुका टाळाव्यात.

लक्ष्मीपूजनाचे धार्मिक महत्त्व काय?

हिंदू धर्मात देवी लक्ष्मीला धन, वैभव आणि ऐश्वर्याची देवता मानले जाते, तर भगवान गणेश हे बुद्धी आणि विघ्नहर्त्याचे प्रतीक आहेत. त्यामुळे लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी दोन्ही देवतांची एकत्र पूजा करण्याची परंपरा आहे. धार्मिक श्रद्धेनुसार, मनोभावे पूजा केल्याने घरात सुख, शांती आणि समृद्धी नांदते.

लक्ष्मीपूजनाचा दिवस व्यापारी आणि व्यावसायिकांसाठीही विशेष महत्त्वाचा असतो. या दिवशी अनेक व्यापारी नवीन खातेवह्यांचे पूजन करतात आणि नव्या आर्थिक व्यवहारांना सुरुवात करतात.

लक्ष्मीपूजन करताना कोणत्या चुका टाळाव्यात?

१. घराची स्वच्छता करण्याकडे दुर्लक्ष करू नका

लक्ष्मीपूजनापूर्वी घर, देवघर आणि पूजेचे ठिकाण स्वच्छ ठेवण्याची परंपरा आहे. धार्मिक मान्यतेनुसार, स्वच्छ आणि प्रसन्न वातावरणात पूजा करणे शुभ मानले जाते.

२. घरात वादविवाद करू नका

पूजेच्या दिवशी घरात आनंदी आणि शांत वातावरण ठेवावे. राग, चिडचिड, अपशब्द आणि भांडणे टाळून कुटुंबातील सदस्यांशी प्रेमाने वागावे.

३. दिवे लावताना निष्काळजीपणा टाळा

दिवाळीत दिव्यांना विशेष महत्त्व असते. पूजेच्या वेळी दिवे लावताना त्यामध्ये पुरेसे तेल किंवा तूप असल्याची खात्री करा. दिवे लावताना आग लागण्याचा धोका होणार नाही, याचीही काळजी घ्या.

४. पूजेचे साहित्य आधीच तयार ठेवा

पूजा सुरू झाल्यानंतर साहित्य शोधण्याची धावपळ होऊ नये म्हणून फुले, अक्षता, हळद-कुंकू, दिवा, अगरबत्ती, नैवेद्य आणि इतर आवश्यक वस्तू आधीच तयार ठेवाव्यात.

५. अन्न आणि नैवेद्याचा अनादर करू नका

देवीला नैवेद्य अर्पण करताना स्वच्छतेचे भान ठेवावे. अन्नाची नासाडी न करता प्रसादाचा आदर करावा आणि शक्य असल्यास तो कुटुंबीयांमध्ये वाटावा.

६. पूजेत दिखाव्यापेक्षा श्रद्धेला महत्त्व द्या

लक्ष्मीपूजनासाठी महागड्या वस्तू, मोठी सजावट किंवा खर्चिक तयारी आवश्यक नाही. मनापासून केलेली प्रार्थना, भक्ती आणि श्रद्धा यांना अधिक महत्त्व दिले जाते.

७. पूजेच्या वेळी घाईगडबड करू नका

लक्ष्मीपूजन करताना शांत मनाने मंत्रोच्चार, आरती आणि प्रार्थना करावी. पूजेच्या वेळी मोबाईलचा वापर किंवा इतर कामांमुळे लक्ष विचलित होणार नाही, याची काळजी घ्यावी.

लक्ष्मीपूजन २०२६ : शुभ मुहूर्त आणि वेळ

यंदा लक्ष्मीपूजन रविवार, ८ नोव्हेंबर २०२६ रोजी करण्यात येणार आहे. दिलेल्या पंचांगानुसार पूजेचा शुभ मुहूर्त पुढीलप्रमाणे आहे.

- लक्ष्मीपूजनाचा मुहूर्त: संध्याकाळी ६:२७ ते रात्री ८:२७

- प्रदोषकाळ: संध्याकाळी ६:०२ ते रात्री ८:३४

- वृषभ स्थिर लग्न: संध्याकाळी ६:२७ ते रात्री ८:२७

- अमावस्या तिथी प्रारंभ: सकाळी ११:२७

या शुभ वेळेत देवी लक्ष्मी, भगवान गणेश आणि देवी सरस्वती यांचे पूजन करणे शुभ मानले जाते. मात्र, स्थानिक पंचांग आणि शहरानुसार मुहूर्ताच्या वेळेत काही मिनिटांचा फरक असू शकतो. त्यामुळे पूजेपूर्वी स्थानिक पंचांगाची खात्री करून घ्यावी.

दिवाळीचा आनंद अधिक अर्थपूर्ण कसा बनवाल?

लक्ष्मीपूजन म्हणजे केवळ धनसंपत्तीची कामना करणे नव्हे, तर घरात सकारात्मकता, समाधान आणि एकोपा निर्माण करण्याची संधीदेखील आहे. कुटुंबीयांसोबत पारंपरिक पद्धतीने पूजा करणे, घरात दिव्यांची आकर्षक सजावट करणे, फराळाची देवाणघेवाण करणे आणि गरजू व्यक्तींना मदतीचा हात देणे अशा छोट्या कृतींमधून दिवाळीचा आनंद द्विगुणित करता येतो.

थोडक्यात सांगायचे तर, लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी स्वच्छता, शांतता, श्रद्धा आणि सकारात्मक विचार यांना विशेष महत्त्व द्या. दिखाव्यापेक्षा मनापासून केलेली पूजा आणि घरातील आनंदी वातावरण हीच दिवाळीची खरी शोभा आहे.