महिला दिन विशेष लेख
दगड फोडणाऱ्या हातांनी घडवली पिढी : ‘भाभी’ ची प्रेरणादायी जीवनगाथा 

मॅकडोनाल्डपेक्षा मोठी प्रेरणा : आजीच्या संघर्षाने उभं राहिलेलं कुटुंब

जमीन, घर आणि आधार गमावूनही हार न मानणाऱ्या ‘भाभी’ ची प्रेरणादायी कथा

आजच्या जागतिक युगात प्रेरणादायी कथा सांगायच्या झाल्या की अनेकदा पाश्चात्य उद्योजकांचे उदाहरण दिले जाते. विशेषतः रे क्रॉक   यांची कथा जगभर सांगितली जाते. आयुष्याच्या पन्नाशीनंतर ' मॅकडोनाल्ड ' या ब्रँडला जागतिक साम्राज्य बनवलं.

परंतु प्रेरणा शोधण्यासाठी आपण परदेशात का पाहायचं?

“बर्गर विकून साम्राज्य उभं करणं कदाचित शक्य असेल;पण मूल्यांनी समृद्ध अशी पुढची पिढी घडवणं हेच खरं मोठं कार्य आहे.

भारतामध्ये जवळजवळ प्रत्येक घरात संघर्ष, जिद्द आणि त्यागाची एखादी प्रेरणादायी कथा दडलेली असते.आपल्या आजी-आजोबांनी प्रतिकूल परिस्थितीतही कुटुंब उभं केलं, मूल्यं जपली आणि पुढील पिढी घडवली—हीच खरी जीवनाची शाळा आहे.

भारतामध्ये जवळजवळ प्रत्येक घरात अशी एखादी कथा असते—संघर्षाची, जिद्दीची आणि त्यागाची. 

आमच्या कुटुंबात अशीच प्रेरणादायी व्यक्ती म्हणजे आमची आजी, ज्यांना आम्ही प्रेमाने “भाभी” म्हणतो.

संपन्नतेतून आलेला अंधार

एक काळ असा होता की आमच्या आजोबांच्या नावावर गावात सर्वाधिक जमीन होती. कुटुंबात अन्न, शेती आणि सन्मान यांची कमतरता नव्हती. पण दारूच्या व्यसनामुळे हळूहळू सर्व काही नष्ट झालं.

जमीन विकली गेली.,घराची स्थिती ढासळली.,आर्थिक आधार संपला.

परिस्थिती इतकी बिकट झाली की आजी आणि तिची सहा लहान मुलं अक्षरशः रस्त्यावर आली.

संघर्षाचा प्रवास

अनेकजण अशा परिस्थितीत खचले असते. पण आजीने हार मानली नाही.

भूक आणि आश्रयाच्या शोधात ती सहा मुलांना घेऊन पुणे येथे आली. इथे तिने पुरुषांबरोबर रस्ते बांधकामासाठी दगड फोडण्याचं काम केलं.

उन्हात, धुळीत आणि प्रचंड मेहनतीत दिवस घालवत तिने मुलांना वाढवलं.

या सगळ्या संघर्षात तिने कधीही मेहनतीची तक्रार केली नाही. उलट आपल्या मुलांना प्रामाणिकपणा, मेहनत आणि शिस्त यांचे धडे दिले.

सहनशीलतेचा आदर्श

या कथेतली सर्वात मोठी गोष्ट म्हणजे तिचा संयम.

ज्या नवऱ्यामुळे ही परिस्थिती निर्माण झाली, त्याच्यावर तिने कधी राग काढला नाही. तिने दोष देण्यात वेळ घालवला नाही; तिने तो वेळ मुलांचं भविष्य घडवण्यासाठी वापरला.

शिक्षणाचा दीप

कष्टाने मिळवलेल्या पैशातून तिने मुलांना शिक्षण दिलं आणि सरकारी नोकऱ्यांसाठी तयार केलं.

तिच्या संस्कारांमुळे तिचे दोन मोठे मुलगे मेहनतीने उभे राहिले आणि कुटुंबाला पुन्हा सन्मान मिळवून दिला.

काही वर्षांनी ते अभिमानाने पुन्हा आपल्या गावात परतले.

संघर्षाचं फळ

आज परिस्थिती पूर्णपणे बदलली आहे.

आजीच्या कुटुंबात आता जवळपास २० नातू-नातवंडे आहेत. त्यापैकी अनेकजण भारतातील मोठ्या शहरांमध्ये स्थिर आहेत. काही जण आंतरराष्ट्रीय व्यवसाय, कायदा आणि अभियांत्रिकी क्षेत्रात काम करत आहेत.

हे सर्व त्या एका स्त्रीच्या त्यागामुळे शक्य झालं.

आजही ती तशीच आहे…

या सगळ्या यशानंतरही आज आमची आजी तशीच आहे—साधी, शांत आणि समाधानी.

तिने आयुष्यभर कधीही तक्रार केली नाही.आजही ती कोणाकडून काही अपेक्षा ठेवत नाही.

जरी तिच्या आसपासचे सगळे लोक आज सक्षम असले, तिला सर्व काही देऊ शकत असले, तरीही तिची साधेपणा आणि समाधानाची वृत्ती आजही तशीच आहे.

माझ्यासाठी तीच माझं विश्व

मी अभिमानाने सांगू शकतो—

ती फक्त आमची आजी नाही…ती आमच्या कुटुंबाचा आत्मा आहे.

ती म्हणजे आमची “भाभी”.माझ्यासाठी तीच माझं संपूर्ण विश्व आहे.

आणि मला तिचा नातू  असल्याचा प्रचंड अभिमान आहे.

" जर देव खरोखर अस्तित्वात असेल, तर मी त्याला पाहिलं आहे, अनुभवलं आहे—

आणि तो माझ्या आयुष्यात आहे. ''

तो देव म्हणजे माझी “भाभी”.

आज आपण व्यवस्थापन शिकण्यासाठी महागडे कोर्स करतो; पण कमी साधनांमध्ये घर सांभाळणं, संकटात कुटुंब एकत्र ठेवणं आणि पुढील पिढीला योग्य संस्कार देणं—हेच खरे जीवनव्यवस्थापन.

अशा असंख्य भारतीय आजी-आजोबांच्या कथा आपल्या समाजाची खरी ताकद आणि प्रेरणेचा अखंड स्रोत आहेत.

अमोल रामेश्वर पाटील

मॅनेजिंग डायरेक्ट ॲम्पिमेक्स एक्स्पोर्ट 

उपाध्यक्ष अखिल भारतीय डिजिटल मिडिया संपादक पञकार संघटना 

#grandma #AAJI #macdonalds